🏗️ MİNİK MÜHENDİSLER ATÖLYESİ

Afetlere Karşı
Akıllı Yapılar

⛑️ Bugün hepimiz birer mühendisiz!

🔍 Keşfet🧪 Dene🏗️ Tasarla🏅 Rozet kazan
1 AFET NEDİR?

Okul tatil olur mu? 🤔

1 · Çiseleme

HAYAT DEVAM

2 · Sağanak

DİKKAT!

3 · Sel

HAYAT DURDU!
1 AFET NEDİR?

Aynı yağmur, iki şehir

A✅ Kanallar temiz, su akıp gidiyor. Çocuklar okulda!
B❌ Kanallar çöple tıkalı, su gidecek yer bulamıyor.
1 AFET NEDİR?

Mühendisin afet formülü 🧮

🌧️
Doğa olayı
Şiddetli yağmur
+
🚧
Hazırlıksızlık
Tıkalı kanallar
=
⚠️
AFET
Sel, hayat durur
Başka örnek:
📖
Afet: İnsanların normal hayatını durduran, can ve mal kaybına yol açan büyük olaydır.
Doğa olayını durduramayız ama hazırlıksızlığı ortadan kaldırabiliriz. İşte mühendisin işi bu!
2 AFET TÜRLERİ

Dedektif: Doğa mı, insan mı? 🔍

1?
🌋

DOĞAL

Jeolojik: yerin altındaki enerji

2?
🔥

İNSAN

Dikkatsizlik: ateş söndürülmedi

3?
🦗

DOĞAL

Biyolojik: canlıların neden olduğu

4?
🏭

İNSAN

Teknolojik: fabrika kazası

5?
🌪️

DOĞAL

Klimatik: hava olayları

6?
🌍

DOĞAL

Jeolojik: deprem ve fay kırılması

2 AFET TÜRLERİ

Afetleri doğru kutuya taşı! 🧺

0 / 12

🌍 Jeolojik

Yerin altından

🌧️ Klimatik

Hava ve sudan

🦗 Biyolojik

Canlılardan

🏭 İnsan kaynaklı

İhmal ve kazalardan
3 AFETLER YAPILARI NASIL ETKİLER?

Bir fırından koca bir şehre 🔥

🥖2 Eylül 1666 gecesi, Londra'da bir ekmek fırınında küçük bir kıvılcım çıktı.
🪵Evler ahşap ve katranlıydı: çıra gibi yandılar!
📏Sokaklar o kadar dardı ki çatılar neredeyse birbirine değiyordu.
🏚️Yangın 4 gün sürdü: 13.200 ev ve 87 kilise yandı.
🤔Sen mühendis olsan şehri nasıl yeniden kurardın?
3 AFETLER YAPILARI NASIL ETKİLER?

Şehri sen kur, yangını test et! 🧱

MALZEME
SOKAKLAR
Evlere tıkla ya da kıvılcımı başlat.
1666'dan sonra Londra'da tuğla-taş ev ve geniş sokak kuralları getirildi. Üçüncü domuzcuk haklıymış! 🐷🧱
3 AFETLER YAPILARI NASIL ETKİLER?

Bizden bir hikâye: ahşap İstanbul

🏘️Eski İstanbul'da evlerin çoğu ahşaptı ve büyük yangınlar bütün mahalleleri yok ederdi.
📜1848'de Ebniye Nizamnamesi ile yangına dayanıklı kâgir (taş-tuğla) yapılar ve düzenli sokaklar istendi.
🏡Senin köyünde ya da mahallende evler neyden yapılmış?
3 AFETLER YAPILARI NASIL ETKİLER?

Su ve toprak: nerede tehlike var?

🌊 Sel

Nerede? Dere yatağı ve taşkın alanında
Nasıl korunuruz? Dere yatağına ev yapmayız, kanalları temiz tutarız

⛰️ Heyelan

Nerede? Dik ve kaygan yamaçlarda, yağmurdan sonra
Nasıl korunuruz? Ağaç dikeriz (kökler toprağı tutar), yamacın dibine ev yapmayız

❄️ Çığ

Nerede? Dik ve karlı dağ yamaçlarında
Nasıl korunuruz? Çığ yoluna ev yapmayız, ağaçlandırma ve çığ bariyerleri kurarız
3 AFETLER YAPILARI NASIL ETKİLER?

Deprem: güvenli bina 4 ayaklı bir masadır

🏠 GÜVENLİ BİNA ZEMİN TASARIM MALZEME DENETİM Bir ayağa tıkla, sonra “Sars!”
🪨
ZeminSağlam yer, zemin etüdü yapılmış
📐
TasarımKurallara uygun, düzenli ve dengeli
🧱
MalzemeKaliteli beton ve çelik
🔍
İşçilik ve denetimDoğru yapılıyor mu, kontrol eden var mı?
4 GÜVENLİ YAPILAR

Evleri güvenli yere yerleştir! 🗺️

⛰️ Dik yamaç❄️ çığ yolu 🌾 Bataklık🪨 Kayalık tepe 🌱 Düz, sağlam arazi🌊 Dere ⚡ Fay hattı
🏠 Sağdaki 4 evi sürükleyip haritaya koy. Sonra “Doğayı test et!” düğmesine bas.
4 GÜVENLİ YAPILAR

Deney: Kum neden jöle gibi oldu? 🧪

1Kabı kumla doldur, yüzeye kadar su ekle
2Üstüne küçük bir oyuncak ev koy
3Kabın kenarına hızlı hızlı vur
4Ev ne oldu? Kuru kumla da dene!
Kum türünü seç, kaba vur!
💡 Suya doymuş gevşek kum sarsılınca bir anlığına sıvı gibi davranır. Buna SIVILAŞMA denir. Bu yüzden mühendisler önce zemin etüdü yapar!
4 GÜVENLİ YAPILAR

Akıllı mühendislik: binanın spor ayakkabısı 👟

Normalİzolatörlü
👟

İzolatör

Binanın altındaki kauçuk yastıklar sarsıntıyı emer, bina çok daha az sallanır.

📐

Düzenli tasarım

Dengeli ve simetrik bina. Zemin katı zayıf (kolonsuz dükkân) bırakılmaz.

🌳

Esnek çelik

Kaliteli çelik donatı ağaç gibi eğilir ama kırılmaz.

🔍

Denetim

Yüksek bina da güvenli olabilir, yeter ki kurallara uygun yapılıp denetlensin.

5 BEN NE YAPABİLİRİM?

Evimin başmühendisi benim: Çök · Kapan · Tutun!

🧎

ÇÖK

Sağlam bir eşyanın yanına ya da altına

🙇

KAPAN

Başını ve enseni kollarınla koru

✊

TUTUN

Sarsıntı bitene kadar sıkıca tutun

🏃 Sarsıntı bitince sakince dışarı çık: merdiveni kullan, asansörü asla!
🔧 Evde dolapları L demiriyle duvara sabitleyin (vidalamayı yetişkinler yapar).
5 BEN NE YAPABİLİRİM?

Deprem çantanı sen hazırla! 🎒

0 / 8
📍 Buluşma noktası: Ailenle önceden kararlaştır (köy meydanı, okul bahçesi, park). Toplanma alanını e-Devlet'ten öğrenebilirsin.
🏅 GÖREV SENİ BEKLİYOR

Tebrikler, Başmühendisler!

📝Ev Görev Formu'nu ailenle birlikte doldur.
⭐4 görevi bitir, 4 yıldızı boya.
🏅Formu okula getir, rozetini al!
Çıkış bileti: “Bugün öğrendiğim 1 şey…”

ÇÖK! KAPAN! TUTUN!

0,0 sn
1 / 17 00:00